Fikir / teori / iddiaDallarKasım 19151 düğüm

Genel görelilik

Albert Einstein

Bu sayfa bir hüküm vermez; iddiaları ve kanıtları kaynaklarıyla sunar. Bilimde hiçbir teori mutlak değildir. Yöntem

Herkes için

Einstein'a göre kütleçekimi bir kuvvet değil, kütle ve enerjinin uzay-zamanı eğmesidir. Cisimler bu eğri uzay-zamanda en doğal yolu izler. Kuram ışığın kütleli cisimlerin yanından geçerken bükülmesini, kara delikleri, kütleçekim dalgalarını ve GPS uydularında hesaba katılması gereken saat farklarını öngörür.

Uzmanlar için

Alan denklemleri G_μν + Λg_μν = (8πG/c⁴) T_μν, metrik tensörü enerji-momentum tensörüne bağlar. Klasik testler şunlardır: Merkür'ün günberi kayması (43″/yüzyıl), ışığın Güneş yakınında 1,75″ sapması ve kütleçekimsel kırmızıya kayma (Pound–Rebka 1959). 1919 tutulma gözlemlerinin kesinliği sonradan tartışılmış, ancak radyo interferometrisi sapmayı 10⁻⁴ düzeyinde doğrulamıştır. Kuram kuantum mekaniğiyle birleştirilememiştir ve tekillikler içerir.

İddialar

Kanıtlar

Destekleyen

Gözlem

1919 Güneş tutulmasında Sobral ve Príncipe'de yapılan ölçümler öngörülen sapmayla uyumlu bulundu.[2]

Ölçüm

Çok uzun taban çizgili radyo interferometrisi ile kuasar ışığının Güneş yakınındaki sapması öngörüyle 10⁻⁴ hassasiyetinde uyumlu ölçüldü.[4]

Karşı çıkan / sorgulayan

Yöntem eleştirisi

1919 verilerinin hata payları büyüktü ve bazı plakaların dışarıda bırakılması tartışma yarattı. Tek başına bu verinin kuramı ayırt etmeye yetmediği savunuldu.[3]

Bağlantılar

Kaynaklar

  1. MakaleEinstein, A. (1916). Die Grundlage der allgemeinen Relativitätstheorie. Annalen der Physik 354(7), 769–822DOI 10.1002/andp.19163540702arşiv
  2. MakaleDyson, F. W.; Eddington, A. S.; Davidson, C. (1920). A determination of the deflection of light by the Sun's gravitational field, from observations made at the total eclipse of May 29, 1919. Philosophical Transactions of the Royal Society A 220, 291–333DOI 10.1098/rsta.1920.0009arşiv
  3. MakaleEarman, J.; Glymour, C. (1980). Relativity and eclipses: the British eclipse expeditions of 1919 and their predecessors. Historical Studies in the Physical Sciences 11(1), 49–85
  4. MakaleLambert, S. B.; Le Poncin-Lafitte, C. (2011). Improved determination of γ by VLBI. Astronomy & Astrophysics 529, A70DOI 10.1051/0004-6361/201016370arşiv

Literatürde ara

Bu konudaki akademik yayınları başka dizinlerde de arayabilirsiniz:

Bu sayfayı kaynak göster

APA

Athena katkıcıları. (2026). Genel görelilik. Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 1 Kasım 2026, https://latifkedi.github.io/athena/d/genel-gorelilik/

BibTeX
@misc{athena_genel_gorelilik,
  title        = {Genel görelilik},
  author       = {{Athena katkıcıları}},
  year         = {2026},
  howpublished = {\url{https://latifkedi.github.io/athena/d/genel-gorelilik/}},
  note         = {Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 2026-11-01}
}

Eklendi: 27 Eylül 2026 · Son değişiklik: 28 Eylül 2026 · Sayfa geçmişi

✎ Düzeltme öner