UygulamaKökler

Astroloji

BatlamyusEbû Ma'şer el-BelhîJohannes KeplerMichel Gauquelin

Bu sayfa bir hüküm vermez; iddiaları ve kanıtları kaynaklarıyla sunar. Bilimde hiçbir teori mutlak değildir. Yöntem

Herkes için

Astroloji, gök cisimlerinin konumlarının insan karakteri ve dünyadaki olaylarla ilişkili olduğunu savunan kadim bir gelenektir. Yüzyıllarca astronomiyle birlikte gelişti ve pek çok gökbilimci astroloji de yaptı. Kontrollü deneylerde astrologların doğum haritasından kişilik tahminleri genellikle rastlantı düzeyinde bulunmuştur. Bazı istatistiksel çalışmalar ise belirli etkiler bildirmiştir. İslam dünyasında Fârâbî gibi düşünürler, yıldızlardan hüküm çıkarmayı (ahkâm-ı nücûm) matematiksel astronomiden ayırmış ve bu uygulama pek çok âlim tarafından eleştirilmiştir.

Uzmanlar için

Batlamyus'un Tetrabiblos'u astrolojinin klasik kaynağıdır. Carlson'ın (1985) çift kör deneyinde astrologlar, kişilik testi profillerini doğum haritalarıyla rastlantıdan daha iyi eşleştiremedi. Gauquelin, ünlü sporcuların doğumunda Mars'ın belirli konumlarda rastlantıdan sık bulunduğunu bildirdi ("Mars etkisi"). Fransız, Belçika ve ABD'deki şüpheci komitelerin tekrarları bu etkiyi doğrulamadı. Ertel, yeniden analizlerinde etkinin sürdüğünü savundu. Dean ve Kelly'nin "zaman ikizleri" çalışmasında, birkaç dakika arayla doğan 2000'den fazla kişi arasında beklenen benzerlikler bulunmadı.

İddialar

Kanıtlar

Destekleyen

İstatistik / meta-analiz

Gauquelin, ünlü sporcuların doğum saatlerinde Mars'ın doğuş ya da tepe noktasından hemen sonraki bölgelerde rastlantıdan anlamlı biçimde sık bulunduğunu bildirdi.[2][3]

Karşı çıkan / sorgulayan

Deney

Çift kör bir deneyde astrologlar, kişilik profillerini doğru doğum haritasıyla rastlantıdan daha iyi eşleştiremedi.[4]

Tekrar çalışması

Fransız şüpheci komitenin 1000'den fazla sporcu üzerinde yaptığı test, Mars etkisini doğrulamadı.[5]

İstatistik / meta-analiz

Birkaç dakika arayla doğan 2101 kişi ("zaman ikizleri"), astrolojinin öngördüğü benzerlikleri göstermedi.[7]

Görüşler

Fârâbî ve İslam bilim sınıflamaları
İki ayrı "yıldızlar ilmi" vardır. Biri yıldızların olaylara delâletini yorumlayan ahkâm-ı nücûm, diğeri matematiksel astronomi olan ta'lîmî nücûmdur.[6]

Bağlantılar

Kaynaklar

  1. Klasik eserBatlamyus / Ptolemy; Robbins, F. E. (trans.) (1940). Tetrabiblos. Loeb Classical Library 435, Harvard University Press
  2. KitapGauquelin, M. (1955). L'Influence des astres: étude critique et expérimentale. Éditions du Dauphin, Paris
  3. KitapErtel, S.; Irving, K. (1996). The Tenacious Mars Effect. Urania Trust, London
  4. MakaleCarlson, S. (1985). A double-blind test of astrology. Nature 318, 419–425DOI 10.1038/318419a0arşiv
  5. KitapBenski, C. et al. (1996). The "Mars Effect": A French Test of Over 1,000 Sports Champions. Prometheus Books, Amherst NY
  6. AnsiklopediFehd, T.İlm-i ahkâm-ı nücûm. TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv
  7. MakaleDean, G.; Kelly, I. W. (2003). Is astrology relevant to consciousness and psi?. Journal of Consciousness Studies 10(6–7), 175–198

Literatürde ara

Bu konudaki akademik yayınları başka dizinlerde de arayabilirsiniz:

Bu sayfayı kaynak göster

APA

Athena katkıcıları. (2026). Astroloji. Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 1 Kasım 2026, https://latifkedi.github.io/athena/d/astroloji/

BibTeX
@misc{athena_astroloji,
  title        = {Astroloji},
  author       = {{Athena katkıcıları}},
  year         = {2026},
  howpublished = {\url{https://latifkedi.github.io/athena/d/astroloji/}},
  note         = {Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 2026-11-01}
}

Eklendi: 27 Eylül 2026 · Son değişiklik: 27 Eylül 2026 · Sayfa geçmişi

✎ Düzeltme öner