Fikir / teori / iddiaKökler

Kelam atomculuğu (cevher-i ferd)

Ebü'l-Hüzeyl el-AllâfNazzâmBâkıllânî

Bu sayfa bir hüküm vermez; iddiaları ve kanıtları kaynaklarıyla sunar. Bilimde hiçbir teori mutlak değildir. Yöntem

Herkes için

Kelamcıların çoğu, cisimlerin daha fazla bölünemeyen parçalardan ("cüz-i lâ yetecezzâ", "cevher-i ferd") ve bunlara ilişen niteliklerden (araz) oluştuğunu savundu. Bu atomlar ve nitelikleri her an Allah tarafından yeniden yaratılır. Kelam atomculuğu, âlemin sonradan yaratıldığını ispatlamaya yönelik bir metafizik kuramdı. Deneysel bir fizik kuramı değildi. Mu'tezilî Nazzâm ise atomculuğu reddetti.

Uzmanlar için

Basra Mu'tezilesi'nin atomları uzamsız ya da minimal uzamlı birimlerdir. Hareket, atomların ardışık konumlarda yeniden yaratılması olarak açıklanır ("sıçrama" tartışmaları). Arazlar iki anda kalamaz. Bu ilke, sürekli yaratma doktrinini destekler. Dhanani'nin çalışması, bu kuramı Demokritos atomculuğundan farklı, geometrik ve uzay kavrayışı açısından özgün bir sistem olarak inceler.

İddialar

Görüşler

Nazzâm
Cisimler sonsuza kadar bölünebilir. Bölünmez bir parça yoktur.[3]

Bağlantılar

Kaynaklar

  1. KitapDhanani, A. (1994). The Physical Theory of Kalām: Atoms, Space, and Void in Basrian Muʿtazilī Cosmology. E. J. Brill, Leiden
  2. AnsiklopediCevher. TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv
  3. AnsiklopediNazzâm. TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv

Literatürde ara

Bu konudaki akademik yayınları başka dizinlerde de arayabilirsiniz:

Bu sayfayı kaynak göster

APA

Athena katkıcıları. (2026). Kelam atomculuğu (cevher-i ferd). Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 1 Kasım 2026, https://latifkedi.github.io/athena/d/kelam-atomculugu/

BibTeX
@misc{athena_kelam_atomculugu,
  title        = {Kelam atomculuğu (cevher-i ferd)},
  author       = {{Athena katkıcıları}},
  year         = {2026},
  howpublished = {\url{https://latifkedi.github.io/athena/d/kelam-atomculugu/}},
  note         = {Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 2026-11-01}
}

Eklendi: 27 Eylül 2026 · Son değişiklik: 27 Eylül 2026 · Sayfa geçmişi

✎ Düzeltme öner