Gelenek / ekolDallary. 820

Fıkıh ve usûl-i fıkıh (İslam hukuku)

İmam ŞâfiîEbû Hanîfeİmam MâlikAhmed b. Hanbel

Bu sayfa bir hüküm vermez; iddiaları ve kanıtları kaynaklarıyla sunar. Bilimde hiçbir teori mutlak değildir. Yöntem

Herkes için

Fıkıh, ibadetten ticarete, aile hukukundan cezalara kadar dinin pratik hükümlerini inceleyen İslam ilmidir. Usûl-i fıkıh ise bu hükümlerin Kur'an, Sünnet, icmâ ve kıyas gibi kaynaklardan hangi yöntemlerle çıkarılacağını inceler. Günümüze ulaşan ilk usûl eseri İmam Şâfiî'nin er-Risâle'sidir. Hanefî, Mâlikî, Şâfiî ve Hanbelî mezhepleri başlıca Sünnî hukuk ekolleridir.

Uzmanlar için

Usûl-i fıkıh; delillerin hiyerarşisini, lafızların yorumunu (âmm-hâs, mutlak-mukayyed), nesh, istihsan, istıslâh (maslahat) ve örf gibi yöntemleri tartışır. İctihad kapısının kapanıp kapanmadığı modern dönemde tartışılmıştır. Hallaq, ictihadın klasik dönemde de sürdüğünü savundu. Makâsıdü'ş-şerîa (Şâtıbî), hükümlerin amaçlarını (din, can, akıl, nesil, mal) öne çıkaran bir yaklaşımdır.

İddialar

Görüşler

Wael Hallaq
"İctihad kapısının kapandığı" tezi tarihsel olarak doğru değildir. Hukukçular ictihadı yüzyıllar boyunca sürdürdü.[4]

Bağlantılar

Kaynaklar

  1. AnsiklopediFıkıh. TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv
  2. AnsiklopediUsûl-i fıkıh. TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv
  3. Ansiklopedier-Risâle (Şâfiî). TDV İslâm Ansiklopedisiislamansiklopedisi.org.trarşiv
  4. MakaleHallaq, W. B. (1984). Was the gate of ijtihad closed?. International Journal of Middle East Studies 16(1), 3–41DOI 10.1017/S0020743800027598arşiv

Literatürde ara

Bu konudaki akademik yayınları başka dizinlerde de arayabilirsiniz:

Bu sayfayı kaynak göster

APA

Athena katkıcıları. (2026). Fıkıh ve usûl-i fıkıh (İslam hukuku). Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 1 Kasım 2026, https://latifkedi.github.io/athena/d/fikih/

BibTeX
@misc{athena_fikih,
  title        = {Fıkıh ve usûl-i fıkıh (İslam hukuku)},
  author       = {{Athena katkıcıları}},
  year         = {2026},
  howpublished = {\url{https://latifkedi.github.io/athena/d/fikih/}},
  note         = {Athena: İnsanlığın bilgi ağacı. Erişim: 2026-11-01}
}

Eklendi: 27 Eylül 2026 · Son değişiklik: 27 Eylül 2026 · Sayfa geçmişi

✎ Düzeltme öner